t ex kofschip: hoe werkt werkwoordspelling? Blijf jij drijven ;)?

t ex kofschip uitlegAls ik vertel dat ik tekstschrijver/schrijftrainer ben, vragen mensen mij vaak naar spelling. Mijn eigen teksten lever ik foutloos af, want ik heb zo’n oog dat direct d’s en t’s ziet.

Toch wil ik het belang van spelling relativeren en wil ik benadrukken dat goede tekst niks te maken heeft met spelling. Goede tekst gaat over je inleven in je doelgroep en hen structuur geven. Zo vaak val ik middenin een verhaal, dat is veel erger. Bijvoorbeeld, als start van een tekst:

Ondertussen zit ik dit te typen temidden van andere freelancers.

Deze zin start met een voegwoord of bijwoord en met zo’n start ben je mij direct kwijt. Een regel voor heldere tekst is: begin bij het begin. En daarmee bedoel ik heel basaal: zorg dat je de eerste zin van je verhaal (en van elke alinea) begint met onderwerp – persoonsvorm.

Ik typ dit verhaal temidden van andere freelancers. Ik zit te werken bij In de Ruimte.

Met bovenstaande zin heb ik je hopelijk wel te pakken. Bovenstaande zin is waar, trouwens. Ik zit daadwerkelijk bij In de Ruimte, mijn mailtjes en klusjes zijn af. Alleen dit blog nog. Mijn administratie wacht thuis op mij, eindelijk heb ik mijn map opgehaald van mijn financiële man. Maar ja die map vullen met bonnen en de bonnen verwerken is natuurlijk niet mijn favoriete klus. Ik blijf nog even zitten.

Vanavond heb ik een afspraak voor een nieuw project voor een website over crowdsourcing. Ze zijn bere-enthousiast en ik ben zeer benieuwd! En ik heb een afspraak gemaakt bij de historische kring Hoograven, de Utrechtse wijk naast mijn wijk. Voor een artikel in de glossy I love Hoograven gaan we donderdag graven in het foto-archief.

Terug naar tekst. Structuur is belangrijk in tekst. En zeker online. Maar nu je hier toch bent – je hebt misschien andere ogen dan ik – geen spellingsogen. Je wilt vast wel een van de belangrijkste spellingregels weten. Tegenwoordig met X.

‘T EX KOFSCHIP

Stap 1 Pak het hele werkwoord

Stap 2 Verwijder –en

Stap 3 Eindigt dit op één van de medeklinkers van dit schip?

Ja: dan krijg je een t bij het voltooid deelwoord en –te / -ten voor de verleden tijd. Voorbeeld: ik relaxte

Nee: dan krijg je een d bij het voltooid deelwoord en –de/-den voor de verleden tijd. Voorbeeld: ik bel(l zit niet in t ex-kofschip)de

De achtergrond van ’T EX KOFSCHIP

En weet je hoe dit komt? Leg je vinger op je adamsappel en spreek alle medeklinkers uit in ’T EX KOFSCHIP. Spreek daarna eens een andere medeklinker uit, zoals de n. Voel je verschil in trilling? Ik wel: bij de medeklinkers van ’T EX KOFSCHIP trilt er niets. Die medeklinkers zijn stemloos. Net als de ’t die erachter komt. Alle andere medeklinkers zijn stemhebbend: er trilt wel iets.

Nog meer weten over spelling? Kijk op het online groene boekje – met woorden en spellingsregels – www.woordenlijst.org.

Ondertussen ben ik aangenomen als freelance schrijftrainer bij Schouten en Nelissen. Een fantastische kans voor mij om dit jaar te groeien! En ik heb meteen twee boeken gekocht in de THEMA-boekhandel. Eén gaat over lovejunks (ik ben een kleine) – je weet wel pleasers, zoiets.

Privé ben ik zeer enthousiast over Verhulst laatste boek: De Laatkomer. Een man van een jaar of 70 is zijn vrouw zat. Hij doet zich voor als dement, doorloopt alle fasen en laat zich opsluiten in een kliniek. Het idee alleen al is geweldig en dan die pakkende stijl van Verhulst. Een aanrader!

Schrijven, tekst, spelling, bloggen, daar schrijf ik over. Welk onderwerp wil je dat ik voor je onder de loep neem? Welke vragen heb je op schrijfgebied? Vertel het me!

foto van petros asimomytis.

Ik wil nog meer schrijftips.

5 reacties

  1. Interessant stuk. Goed en duidelijk geschreven.
    Ik vind wel dat je de uitzonderingen moet behandelen. De vervoeging van verhuizen bijvoorbeeld wijkt af van wat je hierboven schrijft.

    Verhuizen – verhuiz.. verhuisd.

    Want de stam verhuiz bestaat niet. De z wordt een s, maar desondanks komt er wel een d om het voltooid deelwoord te vormen.

    • Puntann schreef:

      Hoi Jan,
      Dankjewel. Die uitzonderingen, ja. Die krijgen een soort work-around. Eerst haal je er -en vanaf en daarna verandert de z pas in een s. Gewoon omdat je geen -zd hebt in het Nederlands.
      En dan je opmerkingen over t ex-kofschip of t ex-fokschaap. Geen idee wat het zijn. Ezelsbruggen, meer niet, net als Meneer Van Dalen Wacht Op Antwoord. Anders konden we het schaap net zo goed Dolly gaan noemen, zoals dat kopieerschaap heette of wat was het precies. Een kloon volgens mij. Nou dan kan je ook niet meer fokken en ben je een ex-fokschaap, zogezegd.
      Goed, deze gedachtenkronkels voeren waarschijnlijk te ver. Fijne avond nog!

  2. Ik weet nog steeds niet wat een kofschip is, laat staan een ex-kofschip.

    Ik gebruikte altijd het fokschaap (of ex-fokschaap)

  3. @Candela_foto schreef:

    RT @puntann: t ex-kofschip blijf jij drijven? [blog over schrijven en spelling] http://t.co/qz4jnJxfPO

  4. @sergedebeer schreef:

    RT @puntann: @sergedebeer dank voor je instructiefilm over t ex-kofschip. Het staat in mijn #blog! http://t.co/kvJi3spbyT

Reageer op dit bericht

WhatsApp Heb je een vraag? App gerust!